Investing.com – Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, eşel mobil sisteminden kademeli çıkışın ve yeniden yükselen petrol fiyatlarının enflasyon görünümünü olumsuz etkilediğini açıkladı; bu gelişme yıl sonu TÜFE beklentilerini yüzde 29-30 bandına taşırken küresel bankaların faiz indirimi tahminlerini de ötelemesine neden oluyor.
TCMB Para Politikası Kurulu’nun (PPK) 23 Temmuz 2026 toplantı özetinde, ham petrol fiyatlarındaki yükseliş eğilimi ile eşel mobil sisteminin temmuz itibarıyla başlayan kademeli tasfiyesinin enflasyonu yukarı yönde baskıladığı vurgulandı. WTI ham petrol vadeli işlemleri 31 Temmuz sabahında yüzde 1,76 düşüşle 82,12 dolardan işlem görüyor; ancak temmuzun üçüncü haftasında Brent‘in 92 dolar seviyesine ulaşması ve Trump’ın İran tehdidi sonrası kısa süreliğine 90 doları aşması, tek günlük düzeltmenin orta vadeli enflasyon baskısını ortadan kaldırmadığını gösteriyor. BIST 100 endeksi bu tablo karşısında 30 Temmuz seansını yüzde 1,55 düşüşle 13.292,93 puandan kapattı; 31 Temmuz’da saat 10.00’da açılacak olan endeks için açılış öncesinde baskı ortamı sürerken, USD/TRY kuru da sabah itibarıyla 47,52 seviyesinde işlem görüyor.
Eşel mobilden çıkışın maliyeti
Mart 2026’da Ortadoğu kökenli petrol fiyatı şokuna karşı geliştirilen eşel mobil mekanizması, ham petrol zamlarının büyük bölümünü ÖTV üzerinden yutarak pompa fiyatlarını sınırlı tutmuştu. Ancak kademeli çıkış takvimi giderek sertleşiyor: Temmuz döneminde zammın yüzde 50’si pompaya yansıtılırken ağustos-eylül döneminde bu oran yüzde 75’e yükselecek, 1 Ekim’de ise uygulama tamamen sona erecek. Petrol fiyatları gerilemezse akaryakıtta tek günde yüzde 16’ya ulaşabilecek bir zam riski gündeme gelebilir; bu risk, özellikle ulaştırma ve enerji ağırlıklı BIST sektörleri için fiyatlama baskısı anlamına geliyor.
Temmuz ayında enflasyona yönelik baskı yalnızca yakıtla sınırlı değil. PPK özeti, sağlık hizmetlerindeki muayene katılım payı düzenlemesinin aylık TÜFE’ye 0,22 puanlık ek yük bindirdiğini, gıda ve enerji kalemlerinin de belirleyici olduğunu ortaya koydu. TEPAV Gıda Fiyat Endeksi’ne göre temmuz ayında gıda fiyatları aylık yüzde 0,93 artarken yıllık gıda enflasyonu yüzde 32,8 olarak gerçekleşti; bu oran, yaz aylarında beklenen dezenflasyon sürecinin henüz başlamadığına işaret ediyor.
Küresel bankaların tahmin revizyonları
JPMorgan, Ortadoğu’daki jeopolitik gerilimler ve petrol fiyatlarının 100 dolar eşiğine yaklaşmasını gerekçe göstererek TCMB faiz indirimi tahminini eylül-ekim toplantılarından ekim-aralık toplantılarına revize etti; yıl sonu politika faizi tahminini ise yüzde 35’te korudu. JPMorgan, Turkiye Today aktarımıyla yaptığı değerlendirmede, “TCMB’nin sıkı para politikası duruşu taşıma getirisi işlemlerini ve TL cinsinden varlıkları desteklemeye devam etse de orta vadeli enflasyon eğilimi ve seçim sonrası riskler Türkiye’nin nihai faiz düzeyini yüksek tutabilir.” ifadelerini kullandı.
Deutsche Bank ise Brent ham petrol fiyatlarındaki yüzde 35’i aşan yükselişin ve akaryakıt vergisi değişikliklerinin Türkiye enflasyon görünümüne yaklaşık 1,5 puanlık ek yük bindirdiğini hesapladı; banka yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 28,5’ten yüzde 30’a revize etti (Deutsche Bank’ın bu tahmini Turkiye Today’in aktarımına dayanmaktadır). TCMB, ocak 2026’dan bu yana politika faizini yüzde 37’de sabit tutarken efektif fonlama maliyeti yüzde 40 civarında seyrediyor.
Önümüzdeki kritik tarihler
Piyasaların odağında yaklaşan üç kritik tarih öne çıkıyor. Temmuz 2026 TÜFE verisi 3 Ağustos’ta açıklanacak; piyasa medyan beklentisi aylık yüzde 1,9 artış yönünde şekilleniyor; gerçekleşme, eşel mobil kademeli çıkışının ve petrol baskısının boyutunu somutlaştıracak. TCMB ise 13 Ağustos Enflasyon Raporu’nda resmi yıl sonu enflasyon tahminini ve faiz normalleşme sürecine ilişkin sinyallerini kamuoyuyla paylaşacak. Son olarak, 10 Eylül PPK toplantısı faiz indiriminin takvimi ve muhtemel büyüklüğü açısından piyasaların yakından izleyeceği ilk kritik sınav olacak. USD/TRY’de piyasa katılımcılarının yıl sonu medyan beklentisinin 51,55 düzeyinde oluştuğu bu ortamda, petroldeki volatilitenin ve eşel mobil takvimine bağlı akaryakıt fiyat adımlarının TL üzerindeki aşağı yönlü baskıyı canlı tutmaya devam etmesi bekleniyor.
Piyasalar mola vermez ama siz verebilirsiniz.
Siz yaz tatilinin keyfini çıkarırken, piyasa hareket etmeye devam ediyor. İyi haber şu ki ProPicks AI hiç durmadan çalışıyor ve fırsatları ortaya çıkarmak amacıyla 100’den fazla finansal metrik kullanarak binlerce hisse senedini analiz ediyor.
Teknoloji Devleri stratejimiz, Kasım 2023’teki lansmanından bu yana S&P 500’ün iki katından fazla getiri sağladı; Siemens Energy (+231,5%) ve Sandisk (+189%) gibi kazananları herkes fark etmeden önce yakaladı.
Bu yaz daha akıllıca yatırım yapmak sizin elinizde.
Acele Edin! %60 İndirim Bitmek Üzere
